Fréttatilkynning - Nýr kjarasamningur undirritaður
Nýr kjarasamningur undirritaður
Nýr kjarasamningur á milli Sjómannasambands Íslands og Samtaka fyrirtækja í sjávarútvegi (SFS) var undirritaður í dag í húsnæði Ríkissáttasemjara. Samningar á milli aðila hafa verið lausir frá árinu 2019. Árið 2023 var nýr kjarasamningur felldur í atkvæðagreiðslu sjómanna.
Samningaviðræður um nýjan samning hafa staðið yfir síðustu mánuði. Í þeim viðræðum var lögð mikil áhersla á að taka tillit til þeirra athugasemda og gagnrýni sem fram kom í umræðum um samninginn á síðasta ári og hefur það gengið eftir í helstu atriðum.
Nú að lokinni undirritun verða samningarnir kynntir ítarlega fyrir félagsmönnum og að því loknu hefst rafræn atkvæðagreiðsla 12. febrúar kl. 12:00 og lýkur föstudaginn 16. febrúar kl. 15:00
Valmundur Valmundsson, formaður Sjómannasambandsins:
„Við erum núna í þeirri stöðu að vera með kjarasamning í höndunum sem við höfum undirritað og er að fara í atkvæðagreiðslu hjá sjómönnum innan okkar félaga. Að mínu mati er þetta góður samningur og við höfum náð að semja um flest þau atriði sem gagnrýnd voru í samningnum sem var felldur í fyrra. Núna eru sjómenn í góðri stöðu til að samþykkja samning sem verður með binditíma í 5 ár og ég vonast eftir því að samningurinn verði samþykktur“.
Breytingar á binditíma, uppsagnarákvæði og fleiri breytingar
Í nýja samningnum er binditími samningsins styttur verulega eða úr 10 árum í 5 ár. Það felur í sér að sjómenn geta sagt samningnum upp eftir 5 ár og svo aftur eftir 7 ár. Þetta er gundvallarbreyting á samningnum.
Önnur mikilvæg breyting er að grein 1.39 í samningnum hefur verið breytt. Tekið er út að samningsbundinn gerðardómur leysi úr ágreiningi sem komið getur upp milli aðila vegna ákvæðisins. Í staðinn skipa samningsaðilar hlutlausa óvinhalla nefnd sem hefur það hlutverk. Ef ekki næst samkomulag um nefndarmenn mun Ríkissáttasemjari koma að skipan nefndarmanna.
Þá má finna mikilvæga breytingu um ísun yfir kör sem fara í gáma til sölu erlendis og verður sú ísun ekki á hendi skipverja nema í neyðartilvikum, samkvæmt nýjum samningi. Útgerðarmenn eiga að semja við löndunargengi á staðnum um að ísa yfir körin sem fara í gámana, eigi skipverjar frí við löndun skv. kjarasamningi. Ef sjómenn sjá um yfirísun sjálfir í neyðartilfellum fár þeir greidda yfirvinnu fyrir.
Í samningunum nú er að finna sambærilegt ákvæði og var í síðasta samningi um að framlag í lífeyrissjóð geti hækkað úr 12,0% í 15,5% en sjómenn hafa þó val um þetta atriði.
Sjómenn fá 400.000 króna eingreiðslu frá útgerðarfyrirtækjum ef samningur verður samþykktur. Þetta er viðbót frá fyrri samningi sem skiptir máli. Kemur til greiðslu 1. mars 2024.
Desemberuppbót kemur inn í samninginn þann 15. desember 2028. Miðað verður við 160 lögskráningardaga á ári.
Nánari upplýsingar um kjarasamningana má finna á vefsvæði Sjómannasambandsins og facebooksíðu sambandsins www.ssi.is og https://www.facebook.com/sjomannasamband
Upplýsingar um samningana gefa:
Hólmgeir Jónsson framkvæmdastjóri Sjómannasambandsins í síma 892-0175
Valmundur Valmundsson formaður Sjómannasambandsins í síma 869-8687
Stuðningskveðja til Grindvíkinga frá 33. þingi SSÍ
33. þing SSÍ sendir stuðningskveðjur til Grindvíkinga og Suðurnesjamanna í ljósi þeirrar náttúruvár sem nú gengur yfir. Þingið sendir sjómönnum og fjölskyldum þeirra í Grindavík og á Suðurnesjum sérstakar stuðningskveðjur. Það er erfitt að stunda vinnu fjarri heimili sínu og ástvinum við þessar aðstæður.
33. þing Sjómannasambands Íslands
33. þing Sjómannasambands Íslands verður haldið dagana 9. og 10. nóvember 2023 að Grand Hoteli í Reykjavík. Þingið verður sett kl. 13:00 fimmtudaginn 9. nóvember og er áætlað að þinginu ljúki seinni partinn á föstudeginum 10. nóvember.
Helstu málefni á þinginu auk hefðbundinna þingstarfa eru atvinnu- og kjaramál og öryggismál sjómanna.
Skrifstofa SSÍ lokuð vegna sumarleyfa
Vegna sumarleyfa verður skrifstofa Sjómannasambands Íslands lokuð frá og með 31. júlí til og með 11. ágúst 2023. Skrifstofan opnar aftur mánudaginn 14. ágúst 2023.
Sjómannadagurinn 2023
Sjómannadagurinn er haldinn hátíðlegur fyrsta sunnudag í júní ár hvert, nema þegar fyrsti sunnudagur í júní er Hvítasunnudagur, þá er sjómannadagurinn haldinn hátíðlegur næsta sunnudag þar á eftir. Í ár ber sjómannadagin upp á sunnudaginn 4. júní. Öll fiskiskip koma í land fyrir sjómannadag og eiga sjómenn að vera komnir í frí í síðasta lagi á hádegi á laugardeginum fyrir sjómannadag. Sjómenn eiga skv. kjarasamningi 72ja klst. (þriggja sólarhringa) frí í kring um sjómannadagshelgina. Eftir sjómannadag mega skip í fyrsta lagi halda aftur til veiða á hádegi á mánudegi eftir sjómannadag hafi skilyrðinu um 72ja klst. frí skipverja verið fullnægt. Eins og venjulega er sjómannadagurinn haldinn hátíðlegur víða um land.
Hér má sjá dagskrá hártíðarhalda sjómannadagshelgarinnar i Ólafsfirði.
Karasamningarnir sem undirritaðir voru þann 9. febrúar 2023 felldir.
Kosningu um kjarasamning milli aðildarfélaga SSÍ og SFS lauk þann 10. mars 2023 kl. 15:00. Á kjörskrá voru 1200 félagsmenn aðildarfélaga SSÍ og af þeim tóku 571 eða 47,58% þátt í atkvæðagreiðslunni.
Niðurstaða þeirra sem kusu er eftirfarandi:
180 eða 31,52% samþykktu samninginn,
385 eða 67,43% höfnuðu samningnum,
6 eða 1,05% skiluðu auðu.
Samningurinn var því felldur með yfirgnæfandi meirihluta þeirra sem þátt tóku í atkvæðagreiðslunni. Sjómenn innan aðildarfélaga SSÍ eru því samningslausir enn um sinn.
Formannafundur aðildarfélaga SSÍ
Haldinn var fundur formanna aðildarfélaga Sjómannasambands Íslands í Vestmannaeyjum dagana 7. - 9. október síðastliðinn.
Á fundinum var farið yfir kjaraviðræðurnar milli SSÍ og SFS frá því kjarasamningar losnuðu þann 1. desember 2019. Viðræðurnar hafa fram til þessa engum árangri skila þrátt fyrir fjölmarga fundi í deilunni.
Á fundinum var efrtirfarandi yfirlýsing samþykkt:
"Fundur formanna aðildarfélaga Sjómannasambands Íslands, haldinn í Vestmannaeyjum 7. og 8. október 2022, ítrekar kröfugerð sína á hendur útgerðarmönnum í yfirstandandi kjaraviðræðum.
Krafa aðildarfélaganna er skýr um að sjómenn fái inn í kjarasamning sinn ákvæði um að útgerðin greiði 3,5% viðbótarframlag í lífeyrissjóði sjómanna með sama hætti og launafólk á almenna vinnumarkaðnum hefur þegar samið um við atvinnurekendur.
Jafnframt fái sjómenn sömu hækkanir á kauptryggingu sjómanna og aðra kaupliði og samið var um á almenna vinnumarkaðnum árið 2019.
Fundurinn felur formanni Sjómannasambandsins að hefja undirbúning að aðgerðum gegn útgerðarmönnum, í samráði við aðildarfélögin, til að knýja á um lausn kjaradeilunnar milli sjómanna og útgerðarmanna."
Lokað vegna sumarleyfa
Vegna sumarleyfa verður skrifstofa Sjómannasambands Íslands lokuð frá og með 25. júlí til og með 9. ágúst 2022.
Skrifstofan opnar aftur 10. ágúst 2022.
32. þing Sjómannasambands Íslands
32. þing Sjómannasambands Íslands verður haldið dagana 4. og 5. nóvember næstkomandi á Grand Hóteli í Reykjavík. Þingið verður sett kl. 10:00 þann 4. nóvember.
Hér má nálgast dagskrá þingsins.
Tilkynning
Samtök fyrirtækja í sjávarútvegi, Félag skipstjórnarmanna, Sjómannasamband Íslands og Félag vélstjóra og málmtæknimanna hafa sameinast um gerð fræðsluefnis um brottkast. Fræðsluefnið er á veggspjaldi og í smáforriti fyrir síma. Þar er farið í nokkrum orðum um brottkast, reglur, undanþágur og úrræði.
Á undanförnum árum hafa sjónir manna í auknum mæli beinst að umgengni við hafið og hvernig auðlindir þess eru nýttar. Eitt af því sem þar kemur til skoðunar er brottkast á fiski, en meginreglan samkvæmt íslenskum lögum er sú, að það er óheimilt. Og ætíð ber að tryggja það að stofnar séu nýttir með forsvaranlegum og sjálfbærum hætti. Ýmsar leiðir eru útfærðar í lögum til þess að koma í veg fyrir brottkast og tryggja rétta skráningu og vigtun á sjávarafla. Fræðsluefninu er ætlað á hnykkja á þeim reglum er gilda.
Í baráttunni gegn brottkasti gegna sjómenn, starfsfólk og stjórnendur sjávarútvegsfyrirtækja lykilhlutverki. Það er von þeirra sem standa að útgáfu fræðsluefnisins að veggspjöld verði hengd upp á áberandi stað í bátum og skipum og forsvarsmenn útgerða tryggi að starfsmenn kynni sér fræðsluefnið í smáforritinu.
ÞETTA ER Í OKKAR HÖNDUM
BROTTKAST
Á undanförnum árum hafa sjónir manna í auknum mæli beinst að umgengni við hafið og hvernig auðlindir þess eru nýttar. Eitt af því sem þar kemur til skoðunar er brottkast á fiski, en meginreglan samkvæmt íslenskum lögum er sú að það er óheimilt.
Ætíð ber að stuðla að því að fiskistofnar séu nýttir með sjálfbærum hætti til að tryggja þjóðinni hámarksafrakstur til lengri tíma. Ýmsar leiðir eru útfærðar í lögum til þess að koma í veg fyrir brottkast og tryggja rétta skráningu og vigtun á sjávarafla.
Í þeirri viðleitni gegna sjómenn, starfsfólk og stjórnendur sjávarútvegsfyrirtækja lykilhlutverki.
HVAÐA AFLA SKAL KOMA MEÐ AÐ LANDI?
Meginreglan er sú að skylt er að hirða og koma með að landi allan afla sem kemur í veiðarfæri.
Sjá 2. gr. laga nr. 57/1996, um umgengni um nytjastofna sjávar.
UNDANTEKNINGAR
Þrátt fyrir meginregluna um allan afla að landi gilda fáeinar undantekningar
Fyrsta undantekning: Heimilt er að sleppa ákveðnum tegundum sem eru lífvænlegar.
Lúða: Sleppa skal lífvænlegri lúðu.
Sjá nánar reglugerð um veiðar á lúðu.
Hlýri: Heimilt er að sleppa lífvænlegum hlýra.
Sjá nánar reglugerð um nýtingu afla og aukaafurða.
Grásleppa: Skip sem stunda netaveiðar, aðrar en grásleppuveiðar, er skylt að sleppa grásleppu sem er lifandi í netum.
Sjá nánar reglugerð um nýtingu afla og aukaafurða.
Háfur, hámeri og beinhákarl: Umsvifalaust skal sleppa lífvænlegum háfi, hámeri og beinhákarli.
Sjá nánar reglugerð um bann við veiðum á háfi, hámeri og beinhákarli.
Önnur undantekning: Heimilt er að varpa fyrir borð þeim fisktegundum sem ekki eru háðar takmörkun á leyfilegum heildarafla, enda verði þær ekki taldar hafa verðgildi.
Ef markaður er fyrir fisktegund til manneldis, er litið svo á að hún hafi verðgildi og því skal koma með hana að landi. Einnig telst tegund hafa verðgildi ef tíma- eða svæðisbundinn markaður er fyrir hana.
Til dæmis er manneldismarkaður fyrir tindaskötu og upplýsingar frá fiskmörkuðum benda til þess að spurn sé eftir tindaskötu og því hafi hún verðgildi. Tindaskötu og öðrum álíka tegundum er því skylt að landa, en bannað að henda.
SKEMMDUR, SÝKTUR EÐA SELBITINN AFLI
Komi afli í veiðarfæri sem er sýktur, selbitinn eða skemmdur á annan hátt er ráðherra heimilt að ákveða að hann reiknist ekki til aflamarks skips.
Skylt er að koma með slíkan fisk í land og hann reiknast ekki til aflamarks fiskiskips, enda verði hann einungis nýttur til bræðslu.
Selbitinn og/eða skemmdan afla skal koma með að landi.
Sjá 2. gr. laga nr. 57/1996, um umgengni um nytjastofna sjávar og
reglugerð um nýtingu afla og aukaafurða.
INNYFLI, HAUSAR OG FLEIRA
Fyrir öll skip, ísfisktogara, línuskip og frystitogara gildir að skylt er að hirða og koma með að landi öll þorsk- og ufsahrogn.
Fyrir önnur skip en þau sem vinna afla um borð, til dæmis ísfisktogara og línuskip, sem ekki frysta um borð, gildir að skylt er að koma með að landi alla þorsk-, ufsa-, löngu-, keilu- og skötuselslifur.
Fyrir skip sem vinna afla um borð gilda ákveðin skilyrði, til dæmis frystitogara:
Grálúðuhausar: Skylt er að hirða og koma með að landi alla grálúðuhausa.
Þorskhausar: Skipum sem vinna afla um borð og eru með nýtanlegt lestarrúmmál (effective space) 600-800 m³ er skylt að hirða og koma með að landi að lágmarki 30% af þorskhausum sem til falla við veiðar á hverju fiskveiðiári. Skipum sem eru með meira en 800 m³ nýtanlegt lestarrúmmál er skylt að hirða og koma með að landi að lágmarki 40% af þorskhausum sem til falla við veiðar á hverju fiskveiðiári.
Í stað hausa er þessum skipum heimilt að koma með að landi samsvarandi magn af gellum, kinnum og/eða fésum, einnig af öðrum afurðum sem unnar eru úr hausum um borð.
Afskurður: Skylt er að hirða og koma með að landi allan afskurð sem til fellur við snyrtingu á þorsk-, ýsu-, karfa- og ufsaflökum um borð í skipum sem vinna afla um borð. Lestarrúmmál skipa samkvæmt þessum lið skal staðfest af Siglingastofnun Íslands.
Sjá nánar reglugerð um nýtingu afla og aukaafurða.
ÚRRÆÐI TIL AÐ DRAGA ÚR BROTTKASTI
Í fiskveiðistjórnunarkerfinu er að finna ákveðin úrræði sem ætlað er að draga úr hvata til brottkasts. Meginúrræðið er þó að tryggja að alltaf sé skráð aflamark á skip fyrir þeim afla sem ætla má að veiðist hverju sinni.
VS-afli: Heimilt er að landa lágu hlutfalli af afla án þess að hann dragist frá aflamarki skips. Þessi heimild skiptist í fjögur þriggja mánaða tímabil á fiskveiðiárinu og ekki má flytja ónýttar heimildir milli tímabila. Heimildin takmarkast við 0,5% af uppsjávarafla og 5% af öðrum sjávarafla sem skip veiðir á hverju tímabili. VS-afla skal halda aðskildum frá öðrum afla og hann veginn sérstaklega. VS-afli er boðinn upp á markaði og rennur stærsti hluti af andvirðinu í Verkefnasjóð sjávarútvegsins (VS).
Sjá nánar 11. gr. laga um stjórn fiskveiða og reglugerð um veiðar í atvinnuskyni.
Undirmálsafli: Undirmálsfiskur, það er fiskur sem er landað og er undir tiltekinni stærð, reiknast einungis að hálfu til aflamarks skips. Heimildin gildir aðeins um þorsk, ýsu, ufsa og gull- og djúpkarfa. Magn undirmálsafla má ekki fara yfir 10% af viðkomandi tegund í veiðiferð. Undirmálsafla skal haldið aðskildum frá öðrum afla og hann veginn sérstaklega.
Til undirmálsfisks telst:
þorskur < 50 cm (27 cm hausaður),
ýsa < 45 cm (26,5 cm hausuð),
ufsi < 50 cm (31 cm hausaður)
gull- og djúpkarfi < 33 cm.
Sjá nánar 11. gr. laga um stjórn fiskveiða og reglugerð um veiðar í atvinnuskyni.
Tegundatilfærsla: Felur í sér heimild til að nota aflamark í einni botnfisktegund vegna umframveiða á annarri botnfisktegund og skerðist þá aflamarkið hlutfallslega. Ekki er leyfilegt að nýta þessa heimild við þorskveiðar.
Heimild þessi takmarkast við 5% af heildarverðmæti botnfisksaflamarks en umframafli í hverri botnfisktegund má ekki vera meiri en sem nemur 1,5% af heildarverðmæti botnfisksaflamarks. Tilfærsla úr einstakri botnfisktegund má ekki fara yfir 30% af aflamarki skips í viðkomandi tegund.
Sjá nánar 11. gr. laga um stjórn fiskveiða.
Aflamarksframsal: Ef veiði skips fer umfram aflamark í einhverri tegund getur útgerð nýtt framsalsheimild til að auka við aflamark skipsins í viðkomandi tegund. Slíkt þarf að gerast innan þriggja daga frá því að veiðiferð lýkur.
Sjá nánar 14. gr. laga um umgengni um nytjastofna sjávar og í reglugerð um veiðar í atvinnuskyni.
Umframafli: Heimilt er að veiða takmarkað magn umfram aflamark í botnfisktegundum, síld, skel og rækju og er umframaflinn dreginn af aflamarki ársins á eftir.
Sjá nánar 11. gr. laga um stjórn fiskveiða og í reglugerð um veiðar í atvinnuskyni.
EFTIRLIT
Fiskistofa hefur eftirlit með veiðum og vinnslu á sjávarafla á Íslandi. Þannig hefur stofnunin eftirlit með öllum skipum sem veiða í íslenskri lögsögu ásamt veiðum íslenskra skipa sem veiða utan lögsögu.
Eftirlit Fiskistofu með veiðum er þríþætt:
Eftirlitsmaður um borð.
Eftirlit með drónum á öllum miðum.
Eftirlit sem byggist á áhættumati ýmissa gagna sem stofnunin safnar.